07 Mayıs 2016 Cumartesi 06:28
1 Okunma
2011 Türkçe Sözlük yenileniyor

Aykut YILMAZ

rnrn

Türk Dil Kurumu'nun (TDK), "müsait", "esnaf", "kirli" kelimelerini tanımlarken kadınları aşağılayan ifadeler kullanıldığı iddiasıyla tartışma yaşanmıştı. En son yaşanan tartışmada; sözlükte "kirli" kelimesinin karşılıklarından biri için "Aybaşı durumunda bulunan (kadın)" yazılmasının belirlenmesi üzerine yine tepkileri üzerine çeken TDK, yeni sözlük için harekete geçti.

rnrnrn

SÖZLÜKTE 117 BİN SÖZCÜK VAR

rnrn

Kurum yetkilileri Habertürk'e yaptığı açıklamada, Türkçe Sözlük'ün yaklaşık 3 bin sayfadan oluştuğunu belirterek, sözlüğü oluşturan asıl verinin Şemseddin Sami'nin "Kamüs-ı Türki" adlı eseri olduğunu ve yeni anlam ile kelimeler eklene eklene bugünkü halini aldığını söyledi. Yetkililer, "Şu anda sözlükte 117 bin söz varlığı, 93 bin madde başı var. Bu kadar kelimeyi tanımlamak kolay iş değil. 'Vay efendim sözlükte aşağılayıcı tanımlar var.' Bu tanımlar, halk arasında var. Türkçe sözlüğü hazırlarken TDK masa başında oturup bir kelimeyi tanımlamıyor" dedi.

rnrn

TARTIŞMALI KELİMELERE 'MECAZ' EKLEMESİ

rnrn

TDK'nın, tanımlama yaparken 1900'lü yıllardan başlayıp taranan ve bilgisayar ortamına aktarılan edebi eserlerden yararlandığını kaydeden yetkililer, sorunun internetteki sözlükte kısaltmaların kullanılmamasından kaynaklandığını söyledi. TDK yetkilisi şunları dedi: "İnternetteki sözlük ile 2011 baskılı Türkçe Sözlük aynı değil. Bu sözlükte her kelimenin birinci anlamı asıl anlamı. İkinci anlamının yanına varsa mecaz kısaltması yazılır. İnternette kısaltmalara yer verilmemiş" dedi. "Kirli" kelimesinin sözlüğe 1945'te girdiğini belirten yetkililer, "Sanılıyor ki TDK bu anlamları yükledi. Bu sözcük, halk arasında veya herhangi bir yazar tarafından kullanılmış. Biz de oradan almışız. Bu anlamda kullanılmış demişiz ve oraya eklemişiz. 'Kirli' sözlükten çıkarılmayacak. Kelimenin başına mecaz kısaltması eklenecek."

rnrn

TDK'nın Türkçe Sözlük'ü güncelleme çalışmalarına başlandığını ve yenisinin Dil Bayramı'na yetiştireceklerini açıkladı. Yetkililer, internetteki sözlüğün de güncelleneceğini ve mecaz anlam taşıyan kelimelerin başına kısaltma yazılacağını kaydetti. TDK'nın, internetteki sözlükte aradığı kelimeyi bulamayan ve kuruma "Bu kelimenin karşılığı neden yok" diyenler için düzenleme yapılacağını söyleyen yetkililer, "Google'da olduğu gibi vatandaşa, 'Bunu mu demek istediniz?' sorusu yöneltilecek" dedi.

rnrn

'MECAZ ANLAMI DA SÖZLÜKTE OLMASIN'

rnrn

Türkiye Kadın Dernekleri Başkanı Canan Güllü, "kirli" kelimesinin anlamın içler acısı olduğunu belirterek, şunları dedi: "Kadınlığın içinde bulunduğu koşulları tanımlayarak bunlardan dolayı onu kirli sıfatıyla tanımladığınız zaman bakış açınız, değer yargınız her biri bir başka noktaya gitmiş oluyor. Bunu öğrenen hem kadın hem erkek gençler bu bakış açısıyla ilerki yaşlarda değerlendirmeye gidiyorlar. Dolayısıyla mecazi anlamın da olmadığı bir süreci TDK'nın başlatmasını istiyoruz."

rnrn

'SÖZLÜK CERRAH GİBİDİR, AYIP-GÜNAH BİLMEZ'

rnrn

Dil Derneği Yönetim Kurulu Başkanı Sevgi Özel, kirli kelimesinin sözlüklerden atılamayacağını belirterek şöyle konuştu: "Bu mantıkla bakarsanız sözlüklerden yüzlerce kelimeyi atmak gerekir. Sözlüklerde bir dilde olan bütün sözcükler olur. Kullanan kullanır kullanmayan kullanmaz. Sözlük bir cerrah gibidir. Ayıp, günah şu bu bilmez. TDK'nın açıklamaları doğru. Mecaz kısaltması konulabilir. Kısaltma konulmasa da olur."

Son Güncelleme: 07.05.2016 06:28
Yorumlar
Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
<strong>Dikkat!</strong> Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.